Tổng Thư ký Liên hợp quốc António Guterres ngày 1/9 cho biết đã gửi Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov các đề xuất cụ thể để khôi phục thỏa thuận Sáng kiến Ngũ cốc Biển Đen, thỏa thuận cho phép xuất khẩu ngũ cốc Ukraine an toàn qua các cảng ở Biển Đen.

Ông António Guterres cho biết đề xuất mà ông đưa ra có thể là cơ sở để khôi phục thỏa thuận nói trên song không nêu nội dung chi tiết của đề xuất.

Ông António Guterres cho rằng đề xuất của Liên hợp quốc là những giải pháp cụ thể, cho phép các sản phẩm nông nghiệp và phân bón của Nga đến được với thị trường toàn cầu với mức giá phù hợp.

Trong khi đó, sau cuộc gặp Bộ trưởng Ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan tại Moskva (Nga), ông Sergei Lavrov cho biết Nga sẽ cân nhắc nối lại việc tham gia sáng kiến nói trên, nếu các yêu cầu cải thiện hoạt động xuất khẩu ngũ cốc và phân bón mà Nga đưa ra được đáp ứng. Các yêu cầu của Nga gồm việc kết nối lại Ngân hàng Nông nghiệp Nga với hệ thống Hiệp hội Viễn thông Tài chính Liên ngân hàng Toàn cầu (SWIFT), nối lại nguồn cung cấp máy móc nông nghiệp và phụ tùng thay thế, dỡ bỏ lệnh cấm tiếp cận cảng và những vấn đề khác.

Còn ông Hakan Fidan tái khẳng định tầm quan trọng của thỏa thuận do Liên hợp quốc làm trung gian cho phép xuất khẩu ngũ cốc của Ukraine qua Biển Đen. Ông Hakan Fidan cũng lưu ý những yêu cầu của Nga liên quan đến việc xuất khẩu các sản phẩm của nước này.

Theo dự kiến, Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan sẽ có cuộc gặp vào ngày 4/9 để thảo luận về vấn đề xuất khẩu ngũ cốc qua Biển Đen.

Liên hợp quốc và Thổ Nhĩ Kỳ đã làm trung gian cho thỏa thuận Sáng kiến Ngũ cốc Biển Đen để góp phần giải quyết tình hình khủng hoảng lương thực toàn cầu ngày càng trầm trọng do xung đột giữa Nga và Ukraine, hai quốc gia xuất khẩu ngũ cốc lớn trên toàn cầu. Trong khuôn khổ sáng kiến đạt được hồi tháng 7/2022, Liên hợp quốc và Nga đã ký bản ghi nhớ về việc tạo điều kiện cung cấp các sản phẩm nông nghiệp và phân bón của Nga ra thị trường thế giới.

Trong khi đó, Ukraine ký thỏa thuận với Thổ Nhĩ Kỳ và Liên hợp quốc về xuất khẩu thực phẩm và phân bón an toàn từ Ukraine qua Biển Đen. Thỏa thuận đã được gia hạn ba lần và hết hiệu lực vào ngày 17/7/2023. Sau thời hạn trên, Nga không gia hạn thỏa thuận với lý do phần thỏa thuận liên quan đến quốc gia này đã không được các bên còn lại thực hiện. Nga khẳng định ngay khi các bên còn lại tuân thủ đầy đủ các cam kết đối với Nga, quốc gia này sẽ "ngay lập tức" trở lại thực hiện thỏa thuận./.