Đây là ấn phẩm được phát hành hàng năm, nhằm cung cấp dữ liệu và thông tin hữu ích về ngành Công Thương nói chung và hoạt động xuất nhập khẩu nói riêng cho các cơ quan quản lý Nhà nước, đơn vị liên quan và cộng đồng doanh nghiệp. 

Theo đó, Báo cáo xuất nhập khẩu Việt Nam 2017 tập hợp nhiều nội dung thiết thực như mô tả bức tranh tổng thể thông qua những nguồn thông tin chính thống, nội dung đa dạng và chi tiết ở từng ngành hàng, nhóm hàng, thị trường…. Bên cạnh đó, còn có nội dung và tiến trình thực thi các Hiệp định Thương mại tự do (FTA) mà Việt Nam tham gia… để phục vụ cho việc quản lý hoạt động xuất nhập khẩu cũng như điều hành lĩnh vực thương mại. Đồng thời, đây là cơ sở dữ liệu nền tảng hỗ trợ cho doanh nghiệp hoạch định chiến lược đầu tư, kinh doanh, mở rộng hoạt động xuất nhập khẩu, nâng cao năng lực cạnh tranh và hội nhập thị trường thương mại tự do. 

Đánh giá về Báo cáo xuất nhập khẩu Việt Nam 2017, ông Trương Đình Hòe, Tổng thư ký Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thuỷ sản Việt Nam (VASEP), cho rằng đây là ấn phẩm quan trọng giúp các hiệp hội ngành hàng, cộng đồng doanh nghiệp định hướng thị trường trọng điểm, thông tin quy định tiêu chuẩn hàng hóa xuất nhập khẩu, thông lệ quốc tế hiện hành…. Từ đó để doanh nghiệp không chỉ thành công mà còn giảm thiểu rủi ro khi tiếp cận các thị trường. Điển hình, nếu có được thông tin dữ liệu chính thống và xác thực, hoạt động giao thương của cộng đồng doanh nghiệp ở những thị trường khó tính, thị trường mới nổi… sẽ thuận lợi hơn và hạn chế rủi ro hơn. 

Theo ông Trương Đình Hòe, hiện nay bên cạnh các FTA, cộng đồng doanh nghiệp cũng quan tâm đến vấn đề bảo hộ mậu dịch thương mại, rào cản kỹ thuật trong thương mại ngày càng được nhiều quốc gia tăng cường áp dụng.... Do đó, VASEP kỳ vọng Báo cáo xuất nhập khẩu Việt Nam được phát hành hàng năm không chỉ cập nhật thông tin mới, mà còn mở rộng nội dung, đặc biệt là những vấn đề mà cộng đồng doanh nghiệp quan tâm hay các diễn biến mới trên thị trường trong và ngoài nước liên quan đến hoạt động xuất nhập khẩu của các lĩnh vực, ngành hàng thế mạnh của Việt Nam. 

Cùng quan điểm, ông Trần Việt Anh, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Tp. Hồ Chí Minh kiến nghị Báo cáo xuất nhập khẩu Việt Nam cần có thống kê thông tin xuất nhập khẩu lĩnh vực, ngành hàng chiến lược của các tỉnh, thành. Từ đó, định hướng cho các tỉnh, thành phát triển sản phẩm chiến lược của địa phương, đồng thời các nhà đầu tư trong và ngoài nước có thông tin nền tảng để lựa chọn mở rộng đầu tư, kinh doanh. Mặt khác, thông qua Báo cáo xuất nhập khẩu Việt Nam, các nhà xuất nhập khẩu, đơn vị thu mua trong và ngoài nước xác định được vùng sản xuất cũng như nguồn cung hàng hóa. 

Thống kê từ Bộ Công Thương cho thấy trong năm 2017 cán cân thương mại cũng đạt thặng dư cao nhất từ trước đến nay với mức 2,92 tỷ USD; trong đó tốc độ tăng của nhập khẩu thấp hơn tốc độ của xuất khẩu. Việt Nam có 29 nhóm mặt hàng đạt kim ngạch xuất khẩu trên 1 tỷ USD; còn nếu nâng mức thống kê lên 2 tỷ USD có 20 nhóm mặt hàng; còn 6 tỷ USD có 8 nhóm mặt hàng. 

Về thị trường, Việt Nam có 28 thị trường đạt kim ngạch xuất khẩu trên 2 tỷ USD, còn nếu nâng mức thống kê kim ngạch xuất khẩu trên 5 tỷ USD có 7 thị trường xuất khẩu; 10 tỷ USD có 4 thị trường xuất khẩu. Đặc biệt, Việt Nam đạt xuất siêu chủ yếu với các nước phát triển có yêu cầu khắt khe đối với hàng hóa nhập khẩu như Mỹ, EU… 

Ông Trần Quốc Khánh, Thứ trưởng Bộ Công Thương cho biết năm 2017 là năm đầu tiên xuất khẩu của Việt Nam vượt mốc 200 tỷ USD. Tính chung cả năm, xuất khẩu cả nước đã đạt 214,02 tỷ USD, tăng 21,2% so với năm 2016, vượt xa chỉ tiêu đã đề ra. Việc tăng trưởng xuất khẩu đã góp phần quan trọng vào tăng trưởng GDP, cải thiện cán cân thanh toán, ổn định kinh tế vĩ mô…. Từ đó, tạo hiệu ứng “lan toả” thúc đẩy hoạt động sản xuất kinh doanh trên nhiều lĩnh vực, ngành nghề, góp phần mang lại việc làm và thu nhập cho hàng triệu lao động. 

Theo Thứ trưởng Trần Quốc Khánh, trong Chiến lược xuất nhập khẩu hàng hóa giai đoạn 2011 – 2020, định hướng đến năm 2030, tỷ trọng cao nhất trong cơ cấu hàng hóa xuất khẩu là nhóm hàng công nghiệp chế biến với tỷ trọng trên 81%. Tiếp theo có thể kể đến là nhóm hàng nông sản, thuỷ sản chiếm hơn 12%; nhiên liệu khoáng sản khoảng 2%.../.