Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình tại cuộc chứng kiến Lễ ký các văn kiện hợp tác giữa hai nước. Ảnh: Thống Nhất – TTXVN

Theo phóng viên TTXVN tại Bắc Kinh, sáng 20/4, chuyên gia Lôi Tiểu Hoa (Lei Xiaohua) - nghiên cứu viên Viện nghiên cứu Đông Nam Á thuộc Học viện Khoa học Xã hội Quảng Tây (Trung Quốc) - đã có bài viết trên trang “Thời báo Hoàn cầu” – một ấn phẩm của Nhân dân Nhật báo, cơ quan ngôn luận của Đảng Cộng sản Trung Quốc – nhân chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đến Trung Quốc từ ngày 14 - 17/4 vừa qua.

Bài viết cho biết, trong khuôn khổ chuyến thăm, Trung Quốc và Việt Nam đã ra tuyên bố chung nêu rõ đề xuất “thúc đẩy xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Trung - Việt có ý nghĩa chiến lược ở cấp cao hơn”. Điều này cho thấy quan hệ Trung Quốc - Việt Nam đang tăng tốc hướng tới giai đoạn mới, một lựa chọn được cả hai bên chủ động đưa ra dựa trên lợi ích chiến lược chung, nhu cầu phát triển thực tiễn và trách nhiệm đối với sự ổn định khu vực.

Theo tác giả, những lý do thực tiễn thúc đẩy hợp tác Trung Quốc - Việt Nam vươn lên tầm cao mới xuất phát từ những thay đổi sâu sắc trong môi trường quốc tế, khiến ổn định khu vực và hợp tác chiến lược trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Thế giới ngày nay đầy bất ổn, với sự gia tăng chủ nghĩa đơn phương và chủ nghĩa bảo hộ, những điều chỉnh sâu rộng trong chuỗi công nghiệp và chuỗi cung ứng toàn cầu, cạnh tranh địa chính trị gay gắt, nhân tố bất ổn và không chắc chắn gia tăng rõ nét.

Trước tình hình quốc tế phức tạp và đầy thách thức này, việc tăng cường giao lưu chiến lược và làm sâu sắc thêm hợp tác chiến lược giữa Trung Quốc và Việt Nam không chỉ là bước đi cần thiết cho nỗ lực hiện đại hóa của mỗi nước, mà còn là yêu cầu tất yếu để cùng nhau giải quyết các thách thức.

Chuyên gia Lôi Tiểu Hoa cho rằng việc nâng cấp hợp tác Trung - Việt lần này được thể hiện qua sự tăng cường thực chất trên 4 cấp độ.

Một là, mức độ tin cậy chính trị lẫn nhau cao hơn. Tuyên bố chung nhấn mạnh rõ hai nước cùng chung chí hướng và chia sẻ tương lai chung. Việc phát triển quan hệ Trung - Việt có ý nghĩa chiến lược, toàn diện và mang tính lịch sử.

Tuyên bố cũng xác định “xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Trung - Việt có ý nghĩa chiến lược ở cấp cao hơn” là định hướng chung cho quan hệ song phương trong giai đoạn mới. Điều này cho thấy việc nâng cấp hợp tác Trung - Việt bắt đầu bằng việc tiếp tục tăng cường hơn nữa định vị quan hệ và sự tin cậy chiến lược lẫn nhau.

Hai là, mức độ liên kết chiến lược cao hơn. Trong bài viết đăng trên Nhân dân Nhật báo của Trung Quốc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã đề xuất rõ ràng “nâng cao mức độ liên kết chiến lược giữa hai nước”.

Tuyên bố chung cũng nêu rõ các lộ trình cụ thể cho sự liên kết này, đó là thực hiện tốt việc quy hoạch hợp tác kết nối sáng kiến “Vành đai và Con đường” và “Hai hành lang, một vành đai kinh tế”; thúc đẩy kết nối thương mại song phương với cơ sở hạ tầng, logistics và kết nối thị trường; đẩy nhanh kết nối cơ sở hạ tầng đường sắt, đường bộ và cửa khẩu giữa hai nước; đưa hợp tác đường sắt trở thành điểm nhấn mới trong hợp tác chiến lược.

Đáng chú ý, sau khi đi tàu cao tốc ở Trung Quốc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã nhận xét rằng mặc dù chỉ đi qua một vài tỉnh, ông vẫn cảm nhận được sự phát triển cân bằng giữa các tỉnh.

Cảm nhận thực tế này cũng gián tiếp khẳng định rằng sự đồng thuận đang hình thành giữa hai Đảng và hai nước về các vấn đề lớn như quản trị, cùng các điều kiện để liên kết chiến lược trong các lĩnh vực cụ thể như đường sắt đang dần chín muồi.

Ba là, nội dung hợp tác đã đạt đến tầm cao mới. Hai bên đã ký 32 văn kiện hợp tác song phương trên nhiều lĩnh vực, trong đó có kinh tế, hợp tác chuỗi cung ứng, hợp tác hải quan, khoa học công nghệ, đời sống nhân dân và phát triển nguồn nhân lực.

Trong chuyến thăm Nam Ninh, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: “Tôi hy vọng Việt Nam và Trung Quốc cùng nỗ lực đưa khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo thành động lực hạt nhân...” Tuyên bố này mang tính tiêu biểu cao, cho thấy hợp tác hai nước từ lâu đã vượt ra ngoài phạm vi trao đổi thương mại và kinh tế truyền thống, chuyển từ “mở rộng quy mô” sang “nâng cao chất lượng và hiện đại hóa”, và chuyển từ hợp tác thương mại và kinh tế truyền thống sang cấp độ cao hơn về cộng hưởng công nghiệp và hiện đại hóa.

Bốn là, nền tảng dư luận ở mức độ cao hơn. Trong chuyến thăm, tại Nam Ninh, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã gửi gắm niềm tin vào thế hệ trẻ hai nước khi ông nói rằng: “Hãy nuôi dưỡng khát vọng lớn, không ngừng sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, trở thành nhịp cầu tri thức và sức sống mãnh liệt, đưa quan hệ Việt Nam - Trung Quốc vững bước tiến vào tương lai”.

Tuyên bố chung cũng đề xuất tổ chức thành công các hoạt động quảng bá thương hiệu như Diễn đàn Nhân dân Trung Quốc - Việt Nam, Liên hoan cư dân biên giới, “Hành trình đỏ nghiên cứu, học tập” cho thanh niên Việt Nam tại Trung Quốc, đồng thời nhất trí thúc đẩy hợp tác du lịch như một cầu nối quan trọng cho giao lưu nhân văn. Để hợp tác Trung Quốc - Việt Nam thực sự tiến triển ổn định và sâu rộng, cần chuyển hóa tình hữu nghị truyền thống “đồng chí anh em” thành sự đồng thuận xã hội rộng lớn hơn, ổn định hơn và bền vững hơn.

Chuyên gia nghiên cứu về Đông Nam Á cũng giải thích ý nghĩa của việc nâng tầm hợp tác Trung Quốc - Việt Nam lên cấp độ cao hơn. Thứ nhất, quan hệ hai nước đang phát triển từ hợp tác song phương thành động lực tích cực và quan trọng cho ổn định khu vực.

Quan hệ Trung Quốc - Việt Nam càng mạnh mẽ, sự hỗ trợ cho hòa bình và ổn định khu vực càng lớn. Thứ hai, cả hai bên cùng nhau ủng hộ chủ nghĩa đa phương và hợp tác mở. Tuyên bố chung nêu rõ cam kết kiên định duy trì hệ thống quốc tế với Liên hợp quốc là hạt nhân và trật tự quốc tế dựa trên luật pháp quốc tế. Thứ ba, trong một thế giới ngày càng bất ổn, một mối quan hệ Trung Quốc - Việt Nam ổn định, bền vững và giàu tính chiến lược hơn chính là đóng góp quan trọng cho sự ổn định và thịnh vượng của khu vực.

Cuối cùng, tác giả kết luận việc nâng cao hợp tác Trung Quốc - Việt Nam lên tầm cao mới là sự lựa chọn tất yếu nhằm đáp ứng những thay đổi toàn cầu, hoàn cảnh khu vực và nhu cầu của quan hệ song phương. Điều này bắt nguồn từ lợi ích chiến lược chung và được thúc đẩy bởi yêu cầu hiện đại hóa, đồng thời được hưởng lợi từ cả quyết tâm chính trị cấp cao và tình cảm gắn bó sâu sắc giữa người dân hai nước.

Tình hình quốc tế càng phức tạp và bất ổn, giá trị của sự hợp tác cấp cao càng nổi bật. Chỉ cần cả hai bên tuân thủ chỉ đạo cấp cao, làm sâu sắc thêm lòng tin chiến lược lẫn nhau, mở rộng hợp tác cùng có lợi và củng cố nền tảng dư luận, việc xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Trung - Việt chắc chắn sẽ đạt tiến triển nhanh chóng.