Sáng ngày 16/1, tại Hà Nội, Tổng cục Thủy lợi, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã họp thông tin về công tác lấy nước phục vụ gieo cấy lúa Đông Xuân 2018-2019, khu vực Trung du và Đồng bằng Bắc bộ.

Ông Nguyễn Văn Tỉnh, Tổng cục trưởng Tổng cục Thủy lợi cho biết, các địa phương đã sẵn sàng cho việc lấy nước cho gieo cấy vụ Đông Xuân. Một số địa phương thường rất khó khăn trong lấy nước như Hà Nội, Bắc Ninh, Vĩnh Phúc…. Các địa phương đã rất chủ động bố trí kinh phí đầu tư một số trạm bơm dã chiến.

Đặc biệt, Hà Nội và Bắc Ninh còn một phần diện tích được dự báo sẽ tiếp tục gặp khó khăn trong lấy nước. Tổng cục Thủy lợi đã làm việc với từng địa phương để rà soát công trình, kế hoạch gieo cấy. Tổng cục cũng phối hợp với Cục Trồng trọt chỉ đạo địa phương với những vùng khó khăn nguồn nước chuyển đổi cây trồng cạn. Đây được xem là giải pháp rất quan trọng, ông Nguyễn Văn Tỉnh cho biết.

Theo ông Vũ Xuân Khu, Phó Giám đốc Trung tâm điều độ A0, Tập đoàn Điện lực quốc gia, trong vụ gieo cấy lúa Đông Xuân năm 2018 – 2019, dự kiến lượng nước xả trung bình khoảng 3.400m3/giây (tăng khoảng 200m3/giây so với cùng kỳ năm trước). Tổng cộng của 3 đợt xả sẽ vào khoảng 6 tỷ m3 nước.

Trong khi đó, lượng nước 3 hồ Thủy điện Hòa Bình, Tuyên Quang, Thác Bà đang thấp hơn khoảng 520 triệu m3 so với cùng kỳ năm 2018. Tuy nhiên, với kế hoạch được xây dựng, xả khoảng 6 tỷ m3 thì lượng nước 3 hồ này dự kiến giảm mạnh.

Ông Khu mong muốn, Tổng cục Thủy lợi và các đơn vị huy động nhân lực lấy nước một cách tập trung, triệt để, tiết kiệm nước để dùng trong các tháng mùa khô, phục vụ tưới dưỡng.

Vụ Đông Xuân 2018 -2019, 12 tỉnh, thành phố khu vực Trung du và Đồng bằng Bắc bộ sẽ gieo cấy khoảng 602.500 ha lúa, giảm 9.340 ha so với vụ Đông Xuân 2017-2018 do các tỉnh thực hiện chuyển đổi cơ cấu từ đất trồng lúa sang cây trồng khác. Diện tích phụ thuộc vào nguồn nước xả gia tăng từ các hồ chứa thủy điện khoảng 480.000 ha.

Thời vụ gieo cấy tập trung trà xuân muộn với thời gian gieo mạ từ ngày 25/1 – 10/2, cấy trong 2/2019.

Lịch lấy nước vụ Đông Xuân 2018 – 2019, tổng cộng thời gian lấy nước: 16 ngày. Đợt 1: từ 0h ngày 21/1 đến 24h ngày 24/1/2019, 4 ngày; đợt 2: từ 0h ngày 31/1 đến 24h ngày 03/2/2019, 4 ngày; đợt 3: từ 0h ngày 15/2 đến 24h ngày 22/2/2019, 8 ngày.

Trong thời gian 3 đợt lấy nước mực nước sông Hồng tại Trạm Thủy văn Hà Nội được duy trì từ +2,2m trở lên. Có 4 vị trí đã chủ động lấy được nước kể cả trong trường hợp xả bình thường là Trung Hà, Bạch Hạc, Đại Định, Đan Hoài, Hồng Vân và công trình hạ lưu Hồng Vân.

Tuy nhiên, có 5 vị trí gặp khó khăn trong việc lấy nước ngay cả khi xả gia tăng là Phù Sa, Cẩm Đình, Liên Mạc, Ấp Bắc và Long Tửu

Theo Tổng cục Thủy lợi, tiêu chí xây dựng lịch lấy nước, bảo đảm đủ nước phục vụ gieo cấy trong khung thời vụ tốt nhất. Tiết kiệm lượng nước xả từ các hồ chứa thủy điện, các đợt xả nước phải trùng với kỳ triều cường. Khả thi trong việc lấy nước, tránh kỳ nghỉ Tết Nguyên đán.

Đồng thời, ưu tiên lịch lấy nước thuận lợi hơn cho các địa phương thường gặp khó khăn về nguồn nước (các địa phương có nhiều công trình lấy nước bằng động lực, thời gian lấy nước dài hơn (Hà Nội, Bắc Ninh).

Đại diện Trung tâm Dự báo Khí tượng thủy văn quốc gia nhận định, trong thời gian vụ Đông Xuân 2018-2019, tổng lượng mưa mùa khô thấp hơn trung bình nhiều năm từ 10-25%. Nhiệt độ trung bình trong vụ có khả năng cao hơn trung bình nhiều năm. Năm nay, thời tiết không thuận lợi cho cấp nước đổ ải vì sẽ không xuất hiện mưa trái mùa ở Bắc bộ. Có thể xuất hiện rét đậm, rét hại trong tháng 1/2019 và nửa đầu tháng 2/2019./.