Khi hội nhập Cộng đồng kinh tế ASEAN (AEC) cũng đồng nghĩa với việc mở cửa cho hàng hóa của khu vực này tràn vào nội địa. Điều này sẽ khiến hàng hóa của Việt Nam ngày càng phải cạnh tranh gay gắt với hàng hóa của khu vực ASEAN và hàng hóa xuất khẩu sang khu vực này cũng gặp nhiều áp lực. 

Bên cạnh đó, khi các nước ASEAN bãi bỏ hàng rào thuế quan thì ngay lập tức dựng lên một hệ thống các tiêu chuẩn về kĩ thuật để bảo vệ thị trường nội địa và hạn chế xuất khẩu của các nước khác. 

Vì vậy, nhiều ý kiến cho rằng các cơ quan quản lý nhà nước, cụ thể là Bộ Công Thương cần có giải pháp để hỗ trợ doanh nghiệp tránh được những rủi ro trong thanh toán xuất khẩu. 

Bà Phạm Thị Thu Hằng, Tổng Thư ký Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cho rằng, để đẩy mạnh xuất khẩu vào ASEAN, từng doanh nghiệp cần phải chủ động đổi mới quản trị, xây dựng tầm nhìn kinh doanh thích hợp. 

Đồng thời, đẩy mạnh liên kết theo chuỗi để gia tăng giá trị, nâng cao năng lực cạnh tranh và khả năng đáp ứng nhu cầu thị trường AEC cả về lượng, chất và giá thành. Bên cạnh đó, phải linh hoạt, nhạy bén, nhận diện và nắm bắt những cơ hội mà AEC mang lại trên từng lĩnh vực ngành hàng để nhắm tới, tận dụng và khai thác trong dài hạn.

Đối với các doanh nghiệp xuất khẩu nông sản thực phẩm, một chuyên gia của Cục Chế biến - Thương mại nông lâm thủy sản và nghề muối (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) cho rằng, cần phải nắm bắt kịp thời những quy định về khung pháp lý của thị trường, nhất là về vệ sinh an toàn thực phẩm; chủ động nâng cao năng lực công nghệ, chế biến, áp dụng các tiêu chuẩn quản lý chất lượng ngay từ khâu phân loại nguyên liệu, phân cấp sản phẩm... để có hàng hóa đáp ứng tốt các yêu cầu cạnh tranh cao của thị trường...

Để nâng cao năng lực cạnh tranh và tận dụng cơ hội xuất khẩu vào thị trường ASEAN, ông Đỗ Quốc Hưng cho rằng doanh nghiệp Việt Nam cần đổi mới công nghệ, nâng cao chất lượng sản phẩm, nâng cao tỉ lệ nội địa hóa, xây dựng thương hiệu dựa trên chất lượng và giá trị gia tăng. 

Đồng thời, xây dựng kênh phân phối tại thị trường xuất khẩu, tăng cường nghiên cứu thị trường – xúc tiến thương mại. Doanh nghiệp cũng cần nâng cao hiểu biết về hội nhập để đảm bảo quyền lợi cho chính mình.

Đại diện Bộ Công Thương cũng cho biết, trong thời gian tới, những thông tin chính thức về thị trường các nước ASEAN sẽ được đăng tải trên các địa chỉ website của Bộ Công Thương. 

Cục Thương mại điện tử của Bộ cũng đã có hẳn một kênh thông tin tổng quan về các thị trường cũng như biểu thuế xuất nhập khẩu để doanh nghiệp có thể liên hệ tìm hiểu thông tin giúp đẩy mạnh xuất khẩu sang thị trường đầy tiềm năng này.

>>> Xuất khẩu nông lâm thủy sản có thể đạt 31 tỷ USD