Cảnh ngập lụt tại Beledweyne, Somalia ngày 20/11/2023. Ảnh: THX/TTXVN

Châu Phi đang phải đối mặt với một cuộc khủng hoảng chưa từng có do biến đổi khí hậu gây ra. Theo báo cáo mới nhất của Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO), "Lục địa Đen" đang hứng chịu những tác động ngày càng nghiêm trọng của các hiện tượng thời tiết cực đoan như hạn hán, lũ lụt và sóng nhiệt.

Theo phóng viên TTXVN tại châu Phi, hậu quả của biến đổi khí hậu đã gây ra những thiệt hại kinh tế khổng lồ cho châu Phi. Trung bình, các quốc gia châu Phi mất tới 5% tổng sản phẩm quốc nội (GDP) mỗi năm do các hiện tượng thời tiết cực đoan.

Điều này đồng nghĩa với việc hàng tỷ USD bị mất đi mỗi năm, vốn có thể được sử dụng để đầu tư vào y tế, giáo dục và phát triển kinh tế. Để giảm thiểu những thiệt hại này, nhiều quốc gia châu Phi đã phải dành tới 9% ngân sách của mình cho các hoạt động ứng phó với biến đổi khí hậu, gây áp lực lớn lên tài chính công.

Không chỉ gây ra thiệt hại về kinh tế, biến đổi khí hậu còn đe dọa trực tiếp đến cuộc sống của hàng chục triệu người dân châu Phi. Ước tính đến năm 2030, có tới 118 triệu người sẽ phải đối mặt với tình trạng thiếu nước sạch, mất an ninh lương thực và các bệnh dịch liên quan tới biến đổi khí hậu.

Báo cáo tập trung vào các chỉ số và tác động của biến đổi khí hậu vào năm 2023 - năm nóng nhất thế giới được ghi nhận cho đến nay. Tổng Thư ký WMO Celeste Saulo cho biết: "Trong 60 năm qua, châu Phi đã chứng kiến xu hướng ấm lên diễn ra nhanh hơn mức trung bình toàn cầu. Vào năm 2023, lục địa này đã trải qua các đợt nắng nóng kinh hoàng, mưa lớn, lũ lụt, bão nhiệt đới và hạn hán kéo dài".

Đại sứ Josefa Leonel Correia Sacko, Ủy viên phụ trách Nông nghiệp, Phát triển nông thôn, Kinh tế xanh và Môi trường bền vững tại Ủy ban Liên minh châu Phi, nhấn mạnh: “Báo cáo Tình hình khí hậu ở châu Phi năm 2023 nêu bật nhu cầu cấp thiết phải đầu tư vào các dịch vụ khí tượng và hệ thống cảnh báo sớm để giúp thích ứng với biến đổi khí hậu và xây dựng khả năng phục hồi ở châu Phi."

Bà nêu rõ châu Phi phải đối mặt với gánh nặng và rủi ro phát sinh từ các hình thái thời tiết  cực đoan liên quan đến biến đổi khí hậu, gây ra các cuộc khủng hoảng nhân đạo lớn với những tác động bất lợi đến nông nghiệp, an ninh lương thực, giáo dục, năng lượng, cơ sở hạ tầng, hòa bình và an ninh, sức khỏe cộng đồng, tài nguyên nước và phát triển kinh tế xã hội nói chung.

Báo cáo của WMO cho rằng các quốc gia châu Phi cần tăng cường đầu tư vào các hệ thống cảnh báo sớm, xây dựng các công trình hạ tầng có khả năng chống chịu thiên tai và phát triển các giải pháp nông nghiệp bền vững. Cộng đồng quốc tế cũng cần tăng mạnh hỗ trợ tài chính và công nghệ cho châu Phi để giúp lục địa này thích ứng với biến đổi khí hậu.

WMO, Ủy ban Liên minh châu Phi, Ủy ban Kinh tế Liên hợp quốc về châu Phi và Hội nghị Bộ trưởng Khí tượng châu Phi công bố báo cáo này với sự hợp tác của các đối tác tại Hội nghị Biến đổi khí hậu vì sự phát triển ở châu Phi (CCDA) lần thứ 12 tại Abidjan, Côte d'Ivoire, ngày 2/9. Báo cáo bổ sung cho báo cáo Tình hình Khí hậu Toàn cầu của WMO và là một trong một loạt các báo cáo khu vực của WMO cung cấp cơ sở quan sát để thúc đẩy hành động và hỗ trợ ra quyết định.