Nông dân làm việc dưới trời nắng nóng gay gắt tại Negotino, Bắc Macedonia. Ảnh: THX/TTXVN

Theo báo cáo công bố ngày 7/4 của Cơ quan Biến đổi khí hậu Copernicus (C3S) của Liên minh châu Âu (EU), nhiệt độ trung bình toàn cầu trong tháng 3/2025 cao hơn 1,6 độ C so với thời kỳ tiền công nghiệp, vượt qua ngưỡng 1,5 độ C – mức tăng nhiệt độ mà các nhà khoa học khí hậu cảnh báo sẽ gây ra hậu quả nghiêm trọng nếu liên tục kéo dài.

Tính từ tháng 7/2023 đến nay, hầu như tất cả các tháng đều có nhiệt độ trung bình toàn cầu cao hơn 1,5 độ C, cho thấy tình trạng nóng lên toàn cầu đang diễn ra một cách liên tục và nghiêm trọng. Năm 2023 và 2024 đều đã trở thành những năm nóng nhất từng được ghi nhận.

Ở châu Âu, nhiệt độ tháng 3 vừa qua cao hơn 0,26 độ C so với kỷ lục trước đó được ghi nhận trong tháng 3/2014, khiến lục địa này chứng kiến các hiện tượng thời tiết cực đoan đối lập.

Theo bà Samantha Burgess từ Trung tâm Dự báo Thời tiết Tầm trung châu Âu, nhiều khu vực trải qua tháng 3 khô hạn nhất, trong khi một số nơi khác lại có lượng mưa cao nhất trong gần nửa thế kỷ.

Nhiệt độ gia tăng không chỉ gây ra hạn hán và nắng nóng gay gắt mà còn khiến các đợt mưa lớn và lũ lụt trở nên nghiêm trọng hơn. Không khí ấm hơn giữ nhiều hơi ẩm hơn, dẫn đến các cơn mưa lớn và giông bão trở nên dữ dội hơn.

Ngoài ra, băng biển ở Bắc Cực cũng giảm xuống mức thấp nhất trong tháng 3 vừa qua so với các tháng 3 trước đây trong suốt 47 năm thu thập dữ liệu vệ tinh. Đây cũng là tháng thứ 4 liên tiếp ghi nhận mức băng thấp kỷ lục theo tháng.

Theo đồng thuận khoa học, khí thải nhà kính từ việc đốt than đá, dầu mỏ và khí đốt là nguyên nhân chính dẫn đến biến đổi khí hậu. Ngoài việc làm tăng nhiệt độ, lượng nhiệt dư thừa còn gây ra rối loạn các hệ thống thời tiết toàn cầu, thay đổi mô hình mưa và tăng cường các hiện tượng thời tiết cực đoan như bão, hạn hán và sóng nhiệt.

Các nhà khoa học từng kỳ vọng nhiệt độ sẽ giảm sau khi hiện tượng El Nino đạt đỉnh vào đầu năm 2024 và chuyển sang pha La Nina mát hơn. Tuy nhiên, nhiệt độ toàn cầu vẫn tiếp tục ở mức cao một cách bất thường, khiến giới nghiên cứu phải xem xét liệu còn có các yếu tố bổ sung nào đang thúc đẩy sự nóng lên nhanh chóng này.

Theo C3S, Trái Đất hiện có thể đang trải qua giai đoạn ấm nhất trong 125.000 năm qua.