Nông dân thu hoạch mật ong rừng trên lâm phần rừng tràm U Minh hạ. Ảnh: Trần Quốc La-TTXVN

Mật ong nguyên chất vùng U Minh Hạ từ lâu đã khẳng định được vị thế thương hiệu và được bán tại nhiều siêu thị, nhà hàng, khách sạn và phân phối khắp cả nước.

Vì thế, hàng ngàn người dân sống dưới tán rừng có nguồn thu ổn định với nghề nuôi ong.

Trải qua nhiều sự biến thiên, ăn ong (nghề lấy mật ong) đã không còn đơn thuần chỉ là nghề sinh nhai mà đó còn là nét văn hoá, niềm tự hào rất đặc trưng của con người vùng U Minh Hạ Cà Mau mà không nơi nào có được.

Từ đó, ý thức về nghề cũng dần hình thành qua năm tháng khi giá trị mật ong dần được khẳng định và là nguồn thu chính của nhiều gia đình sống dưới tán rừng.

Thế nhưng, hiện có rất nhiều nguồn mật ong với danh xưng “mật ong U Minh” được bán tràn lan trên thị trường, không rõ nguồn gốc xuất xứ khiến cho người tiêu dùng rất khó phân định được thật giả, gây ảnh hưởng đến uy tín và thương hiệu mật ong chính gốc.

Ông Nguyễn Minh Chất, ấp 1 xã Khánh Thuận, huyện U Minh chia sẻ, mùa khô cũng là mùa cao điểm của việc ăn ong, bởi chất lượng mật ong rất tốt.

Mùa mưa thì chất lượng có giảm đi vì bông tràm có chứa nước mưa. Nhưng cái vị của mật ong U Minh thì không bao giờ lẫn đi đâu được, mùi thơm cùng dư vị đăng đắng của bông tràm khiến cho mật ong vùng U Minh nức tiếng xa gần từ nhiều chục năm qua.

“Thế nhưng, cái khó cho người nuôi ong ở đây là nguồn đầu ra chưa ổn định, bởi bán cho nhiều thương lái từ nơi khác đến vẫn là chủ yếu. Qua tay họ, mật ong U Minh còn nguyên chất hay không thì không ai biết”, ông Chất bày tỏ.

Tại ấp 4, xã Khánh Bình Tây Bắc có gần 50 hộ chuyên sống bằng nghề ăn ong. Qua tìm hiểu, những hộ này đa phần bán mật ong theo kiểu nhỏ lẻ mà chưa có sự bao tiêu sản phẩm.

Anh Nguyễn Văn Gọn, một nông dân có kinh nghiệm nuôi ong cho biết, mỗi năm người ăn ong ở đây có thể thu hoạch từ 70-100 lít mật nguyên chất.

Thế nhưng, đầu ra chỉ bán cho nhiều người quen, còn lại thì bán cho những người từ nơi khác đến. Vì thế mà nạn mật ong giả cũng rất nhiều.

“Mật ong trôi nổi bây giờ nhiều lắm, phải có mối quen biết, thậm chí là ruột rà sống tại vùng U Minh Hạ nhờ mua mới có mật ong nguyên chất. Như nhà tôi, lấy ong từ vườn nhà ra sao thì tôi bán như vậy, mình đâu có biết pha chế để bán khác đi, lỡ pha tầm bậy thì hỏng luôn mật. Nhưng thương lái thì giỏi lắm, họ pha nhiều lúc dân đi rừng chuyên nghiệp phân biệt còn khó, chỉ khi nào để tủ lạnh mật đong lại thì mới biết là mật ong giả”, bà Ngân, ấp Vồ Dơi, xã Trần Hợi, huyện Trần Văn Thời cho biết.

Trong vai một người tìm mối thu mua mật ong, phóng viên đã tìm hiểu nhiều điểm bán mật ong nhỏ lẻ từ vùng U Minh Hạ đến thành phố Cà Mau.

Qua đó, mỗi nơi đều có giá bán khác nhau và hình thức mật ong cũng rất khác nhau nhưng đều có một điểm chung là không có bất cứ một thông tin gì được ghi trên sản phẩm khiến cho người mua không thể phân định được.

Một điểm bán mật ong tại thị trấn U Minh, người bán mật ở đây cho biết: Có nhiều loại giá bán, muốn rẻ cũng có nhưng đồng nghĩa với chất lượng sẽ giảm.

Vấn đề đặt ra là tại thủ phủ của vùng mật ong U Minh Hạ, thị trường mật ong từ nhiều năm qua chưa được các ngành chức năng tỉnh Cà Mau giám sát một cách chặt chẽ, qua đó, những số liệu, thống kê về tình trạng chất lượng mật ong được bán trôi nổi trên thị trường vẫn còn bỏ ngõ.

Qua bàn tay cần mẫn của người thợ ăn ong cùng sự ưu đãi của thiên nhiên đã tạo ra sản phẩm mật ong trứ danh từ đất rừng vùng U Minh Hạ nhưng với sự phức tạp của thị trường mật ong hiện nay khi đến với người tiêu dùng liệu có hay không sự biến chất đó là câu hỏi rất cần sự trả lời từ các cơ quan chức năng.

Và, đó cũng là một biện pháp cần thiết không chỉ để giữ gìn, phát triển một thương hiệu mà còn bảo tồn được bản sắc về đất và người Cà Mau./.