Theo tờ Wall Street Journal (WSJ), giá mặt hàng kim loại đồng đã biến động đáng kể trong năm 2023. Do tranh chấp lao động, các vấn đề về môi trường và sự thay đổi về nhu cầu khiến giá đồng dịch chuyển trong phạm vi rộng.

Ở thời điểm hiện tại, giá mỗi tấn đồng dao động chênh lệch trong khoảng 1.500 USD, với giá bán trung bình gần bằng giá tại thời điểm đầu tháng 1/2023. Đầu năm nay, giá đồng là 8.320 USD/tấn. Đến ngày 13/12, hợp đồng giao dịch đồng kỳ hạn ba tháng trên Sàn Giao dịch Kim loại London được giao dịch ở mức 8.327 USD/tấn, gần như không đổi.

Tuy nhiên, các nhà phân tích cho rằng triển vọng về giá đồng trong năm 2024 sẽ lạc quan hơn một chút so với tình hình hiện tại. Đồng được coi là một trong những kim loại quan trọng, đóng vai trò là trụ cột chính của quá trình chuyển đổi năng lượng. Đây là nguyên tố đầu vào của quá trình điện động hóa, tiến tới năng lượng xanh. Ví dụ, lượng đồng được sử dụng trong ô tô điện nhiều gấp ba lần so với ô tô có động cơ đốt trong (chạy bằng xăng hoặc dầu).

Mặt dù vậy, một số phân tích cho thấy bức tranh nguồn cung đồng vào năm 2024 vẫn còn nhiều xáo trộn. Với việc khu mỏ khai thác đồng lớn tại Mỹ Latinh ngừng sản xuất gần đây đã khiến triển vọng nguồn cung tổng thể trở nên u ám hơn.

Trong tháng 11/2023, công ty First Quantum Minerals đã buộc phải ngừng sản xuất tại khu mỏ đồng Bray, sau khi Tòa án Tối cao Panama phán quyết việc nhượng quyền 20 năm của mỏ là vi hiến. Phán quyết này diễn ra sau nhiều tuần biểu tình rầm rộ của người dân địa phương, vì lo ngại về thiệt hại môi trường.

Cùng tháng, cuộc đình công tại dự án Las Bambas của Peru đã làm ngừng hoạt động sản xuất đồng trong ít nhất hai ngày. May mắn là tập đoàn BHP đã ngăn chặn thành công một cuộc đình công khác tại mỏ đồng Escondida, sau thỏa thuận vào phút cuối với các công đoàn địa phương ở Chile.

Nhà khai thác Anglo American mới đây đã hạ thấp triển vọng nguồn cung đồng của công ty, với lý do chất lượng quặng ở đây thấp hơn tại các mỏ ở Chile.

Goldman Sachs đã điều chỉnh dự báo nguồn cung đồng sẽ tăng 3% trong năm 2024, thấp hơn 1% so với dự báo tăng trưởng 5% đưa ra trước đó. Các nhà phân tích của Goldman Sachs viết trong một báo cáo: “Điều quan trọng là tác động đến cân bằng cung cầu toàn cầu của kim loại đồng. Chúng tôi hiện dự báo thị trường đồng tinh luyện sẽ thiếu hụt 534.000 tấn vào năm tới (trước đó dự báo thiếu hụt 155.000 tấn). Điều này có nghĩa là thị trường sẽ chuyển từ trạng thái gần cân bằng sang trạng thái có khoảng trống rõ ràng trong cung-cầu như hiện nay”.

Ngân hàng UBS nhận định lạc quan hơn khi cho rằng thị trường đồng đang dần cân bằng, nhờ nguồn cung phong phú hơn. UBS cho biết trong một báo cáo rằng sản lượng khai thác đồng thực tế của công ty khai thác nhà nước Chile, Codelco, thấp hơn 9% so với dự kiến trong 9 tháng đầu năm nay và thấp hơn 10% so với dự kiến trong năm 2022. Do đó khả năng thiếu hụt là có thể xảy ra. UBS cho biết nếu tất cả các mỏ khai thác đúng như dự kiến, sản lượng toàn cầu sẽ tăng 5% trong năm tới, lên 24,5 triệu tấn.

Trong khi đó, nhu cầu đồng dự kiến sẽ tăng, nhưng mức tăng bao nhiêu vẫn là một “ẩn số”. Là kim loại chủ chốt của nền kinh tế toàn cầu, đồng thường được sử dụng trong các tòa nhà và hệ thống dây điện. Thương mại đồng đã trở thành một chỉ báo tốt về sự phát triển kinh tế.

Sự phục hồi dự kiến của nền kinh tế Trung Quốc sau đại dịch COVID-19 vốn được cho là sẽ thúc đẩy nhu cầu trong các lĩnh vực như xây dựng. Mặc dù vậy, sự phục hồi “ốm yếu” của lĩnh vực xây dựng và hạ tầng cơ sở tại nền kinh tế lớn thứ hai thế giới đã khiến giá đồng sụt giảm. UBS ước tính nhu cầu đồng của Trung Quốc đạt 16,2 triệu tấn vào năm 2023, tăng 5% so với năm trước, nhưng dự kiến chỉ tăng 3% trong năm 2024.

Nhu cầu dự kiến sẽ không tăng đáng kể trong năm tới, do bối cảnh kỳ vọng tăng trưởng kinh tế toàn cầu yếu. UBS dự báo nhu cầu đồng tinh luyện chỉ tăng 3% vào năm 2024, mặc dù nhu cầu về công nghệ “xanh” sẽ tăng gần 15% lên 5,6 triệu tấn. UBS cho biết, trong năm sau, khoảng 15% nhu cầu đồng đến từ xe điện, năng lượng gió và các công nghệ chủ chốt khác, đẩy tổng nhu cầu đồng dự kiến lên 26,8 triệu tấn.

Chuyên gia Sudakshina Unnikrishnan, nhà phân tích kim loại cơ bản tại ngân hàng Standard Chartered, cho biết: “Mức độ thắt chặt của thị trường và các phản ứng về giá cũng liên quan chặt chẽ đến diễn biến của tình hình vĩ mô”. Bà Unnikrishnan nhận định chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) và xu hướng đồng đô la Mỹ (USD) là những yếu tố chủ chốt ảnh hưởng đến nhu cầu tiêu thụ đồng trong năm 2024.

Bà nói: "Tình hình nhu cầu vẫn chưa rõ ràng. Nếu nhu cầu tiếp tục chậm chạp và bối cảnh tăng trưởng toàn cầu vẫn còn nhiều thách thức, thì thị trường có thể cảm thấy mọi thứ vẫn ổn ngay cả khi nguồn cung thắt chặt".

Hầu hết các nhà phân tích dự đoán giá đồng sẽ tăng khiêm tốn. Goldman Sachs vẫn lạc quan với mục tiêu giá trung bình trong 12 tháng là 10.000 USD/tấn so với mức 8.525 USD/tấn đang giao dịch trên Sàn giao dịch kim loại Luân Đôn vào ngày 14/12. Cơ quan định giá CRU Group dự báo giá đồng sẽ tăng lên 9.088 USD/tấn trong thời gian tới và UBS tin rằng giá đồng sẽ tăng nhẹ,dự kiến lên ngưỡng 8.818 USD/tấn.

Một số tổ chức ít lạc quan hơn, trong đó có Standard Chartered, đã giữ nguyên dự báo giá đồng ở mức 8.256 USD/tấn kể từ đầu tháng 10/2023, thấp hơn một chút so với mức giá hiện tại.