Bộ trưởng Tài chính Mỹ Janet Yellen tại hội nghị bàn tròn với các Ủy ban Thương mại trên toàn quốc về kế hoạch giải cứu kinh tế, tại Washington DC., ngày 5/2/2021. Ảnh: AFP/TTXVN

Năm 2019, Quốc hội Mỹ đã đình chỉ việc áp dụng mức trần nợ công trong vòng 2 năm. Quyết định này hết hiệu lực vào ngày 31/7 vừa qua.

Điều này đồng nghĩa Bộ Tài chính Mỹ không thể huy động tiền mặt từ việc bán trái phiếu chính phủ, do đó, bộ trên đã phải thực thi “các biện pháp bất thường” nhằm duy trì nợ dưới mức trần cũng như tiếp tục cấp tiền cho các hoạt động của chính phủ.

Tuy nhiên, các nhà kinh tế tư nhân cho rằng các biện pháp này sẽ chỉ giúp duy trì việc bán trái phiếu chính phủ trong vài tuần, sau đó sẽ gặp khó khăn về việc trả nợ nếu không tăng hoặc đình chỉ mức trần nợ công.

Do đó, trong bức thư gửi tới các lãnh đạo Quốc hội, bà Yellen đề nghị cơ quan lập pháp hành động “càng sớm càng tốt”.

Thống kê cho thấy nợ công và thâm hụt ngân sách của Mỹ đã tăng vọt trong đại dịch COVID-19 sau khi nước này thông qua 3 dự luật chi tiêu khổng lồ nhằm giảm bớt tác động của dịch bệnh đối với kinh tế.

Theo Văn phòng Ngân sách quốc hội Mỹ (CBO) nợ công của nước này tính đến tháng 6/2020 là 28.500 tỷ USD và thâm hụt trong năm 2021 ước tính sẽ lên tới 3.000 tỷ USD, chỉ thấp hơn mức thâm hụt kỷ lục trong năm 2020.

Trong bức thư trước đó gửi tới Quốc hội hồi đầu tháng 7, bà Yellen cũng nhấn mạnh rằng việc nâng mức trần nợ công không chỉ giúp tăng chi tiêu mà còn cho phép Bộ Tài chính cấp kinh phí cho các hoạt động được Quốc hội thông qua. Thậm chí, bà cảnh báo nguy cơ nước Mỹ rơi vào tình trạng “vỡ nợ thảm khốc”.

Bộ trưởng Tài chính Mỹ cho biết nếu Quốc hội không nâng trần nợ công hoặc đình chỉ mức trần nợ công, Bộ Tài chính sẽ ngừng bán trái phiếu chính phủ liên bang và địa phương, cũng như ngừng đầu tư vào các quỹ hưu trí của chính phủ đến ngày 30/9 tới.

Theo CBO, Bộ Tài chính chỉ có thể trang trải kinh phí cho đến tháng 10 hoặc tháng 11, sau thời điểm đó, bộ trên có thể phải hoãn thanh toán hoặc vỡ nợ, kéo theo hỗn loạn về kinh tế.

Trong nhiều năm qua, nâng trần nợ công là một vấn đề gây tranh cãi trong Quốc hội Mỹ. Vấn đề rơi vào bế tắc trong năm 2011 đã khiến Mỹ mất xếp hạng tín dụng AAA./.