Bộ Công Thương vừa ban hành Quyết định số 831/QĐ-BCT ngày 21/3/2025 thành lập đoàn kiểm tra liên ngành việc kinh doanh xuất khẩu gạo tại Đồng bằng sông Cửu Long. Hoạt động này nhằm đảm bảo tính minh bạch, ổn định thị trường và bảo vệ lợi ích của người sản xuất lúa gạo trước những biến động trong nước và quốc tế.

Đoàn kiểm tra sẽ kiểm tra việc kinh doanh xuất khẩu gạo của các thương nhân kinh doanh xuất khẩu gạo tại các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long về tình hình thu mua, xuất nhập khẩu lúa gạo dự trữ lưu thông theo quy định tại Nghị định số 107/2018/NĐ-CP ngày 15/8/2018 của Chính phủ về kinh doanh xuất khẩu gạo và Nghị định số 01/2025/NĐ-CP ngày 1/1/2025 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 107. Thời kỳ kiểm tra từ tháng 9/2024 đến hết tháng 2/2025. Thời gian kiểm tra từ 25/3 đến 28/3/2025.

Theo chỉ đạo từ Chính phủ tại Thông báo số 99/TB-VPCP ngày 11/3/2025, đoàn kiểm tra sẽ tập trung vào việc thực thi các quy định pháp luật về kinh doanh xuất khẩu gạo, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, đồng thời rà soát tình hình cung cầu và giá cả trên thị trường.

Bộ Công Thương cũng được giao nhiệm vụ phối hợp với các cơ quan liên quan để kiểm tra gian lận thương mại, gian lận xuất xứ gạo xuất khẩu, cũng như hoàn thiện các quy định về xuất khẩu gạo trong bối cảnh thị trường đang có nhiều biến động.

Đoàn kiểm tra sẽ làm việc với các doanh nghiệp đầu mối xuất khẩu, các hiệp hội ngành hàng và chính quyền địa phương để đánh giá thực trạng và đề xuất các giải pháp ổn định thị trường. Kết quả kiểm tra sẽ được báo cáo lên Chính phủ trước ngày 31/3/2025. Việc thành lập đoàn kiểm tra là một phần trong nỗ lực của Chính phủ nhằm đảm bảo sự phát triển bền vững của ngành lúa gạo, đồng thời tạo điều kiện cho doanh nghiệp hoạt động theo hướng minh bạch, hiệu quả.

Theo đó, có 44 doanh nghiệp thuộc diện kiểm tra đợt này. Các thương nhân thuộc diện kiểm tra có trách nhiệm tuân thủ quy định pháp luật về kinh doanh xuất khẩu gạo, đảm bảo minh bạch trong hoạt động mua bán, xuất khẩu. Cung cấp đầy đủ hồ sơ, tài liệu liên quan đến hoạt động kinh doanh, hợp đồng xuất khẩu, nguồn gốc sản phẩm theo yêu cầu của đoàn kiểm tra. Không thực hiện các hành vi gian lận thương mại, thao túng giá cả hoặc lách luật trong xuất khẩu gạo. Bên cạnh đó, chấp hành nghiêm các biện pháp điều tiết của Nhà nước, không lợi dụng tình hình thị trường để gây bất ổn cho ngành lúa gạo. Phối hợp chặt chẽ với đoàn kiểm tra, cung cấp thông tin trung thực, kịp thời để phục vụ công tác đánh giá, xử lý vi phạm nếu có.

Bộ Công Thương cũng đồng thời ban hành Văn bản số 253/XNK-NH ngày 21/3/2025 gửi Sở Công Thương; Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn các tỉnh/thành phố: An Giang, Cần Thơ, Đồng Tháp, Long An, Kiên Giang, Tiền Giang; Hiệp hội Lương thực Việt Nam để phối hợp thực hiện Đoàn kiểm tra thương nhân kinh doanh xuất khẩu gạo tại các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long.

Theo Thông báo số 99/TB-VPCP ngày 11/3/2025, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đã chỉ đạo Bộ Công Thương chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành liên quan tổ chức kiểm tra việc thực hiện pháp luật về kinh doanh xuất khẩu gạo. Mục tiêu là xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm, đồng thời rà soát tình hình cung cầu và giá cả trên thị trường.

Trước đó, Công điện số 21/CĐ-TTg ngày 4/3/2025 của Thủ tướng Chính phủ cũng yêu cầu các bộ, ngành và địa phương triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm đảm bảo cân đối cung cầu, ổn định xuất khẩu gạo và kiểm soát tình trạng thao túng giá gây ảnh hưởng đến thị trường.

Hiện tại, Bộ Công Thương cũng đang gấp rút hoàn thiện sửa đổi Nghị định 107/2018/NĐ-CP và Nghị định 01/2025/NĐ-CP về kinh doanh xuất khẩu gạo theo trình tự rút gọn, dự kiến hoàn thành trong tháng 3/2025. Việc thành lập đoàn kiểm tra là một phần trong nỗ lực của Chính phủ nhằm đảm bảo sự phát triển bền vững của ngành lúa gạo, đồng thời tạo điều kiện cho doanh nghiệp hoạt động theo hướng minh bạch, hiệu quả, giữ vững vị thế của gạo Việt Nam trên thị trường quốc tế.