Ngày 15/2 (tức Rằm tháng Giêng năm Nhâm Dần 2022), tại thôn Làng Nùng, UBND xã Đạo Đức, huyện Vị Xuyên đã tổ chức Lễ dâng hương chùa Sùng Khánh và Lễ hội Lồng tồng Xuân Nhâm Dần 2022. Để đảm bảo công tác phòng, chống dịch COVID-19, các nghi lễ đã được tổ chức đảm bảo tuân thủ quy định 5K theo hướng dẫn của Bộ Y tế.

Đại đức Thích Thanh Phúc, Phó trưởng Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam tỉnh Hà Giang chủ trì chùa Sùng Khánh cho biết: Chùa Sùng Khánh được xây dựng vào thời nhà Trần năm 1356 và được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di tích lịch sử cấp Quốc gia năm 1993.

Bia chùa Sùng Khánh được Thủ tướng Chính phủ công nhận là bảo vật quốc gia theo Quyết định số 2599/QĐ-TTg ngày 30/12/2013. Đây cũng là minh chứng về vùng đất có bề dày lịch sử, văn hiến, với những cổ vật đặc sắc của tỉnh Hà Giang được công nhận là bảo vật quốc gia.

Theo các nhà nghiên cứu, Bia chùa Sùng Khánh được dựng vào năm 1367, sau khi xây dựng chùa Sùng Khánh 11 năm. Bia được đặt trên một con rùa đá. Điểm độc đáo là trán bia được bao bọc trong băng trang trí hình cánh cung và được chia làm 3 ô. Trán bia này là một tổ hợp trang trí đặc biệt chưa từng thấy trên một tấm bia nào khác ở Việt Nam.

Tấm bia có giá trị lớn, về mặt văn bản nó có thể xem là một tài liệu gốc dùng để so sánh đối chiếu một số dạng thời Trần khi nghiên cứu các văn bản khác. Hơn nữa, ở tấm bia chùa Sùng Khánh, các nhà nghiên cứu đã tìm thấy một số chữ Nôm khắc trên bia góp phần bổ sung thêm tài liệu cho việc tìm hiểu chữ Nôm thời Trần...

Hằng năm, cứ vào Rằm tháng Giêng, nhân dân các dân tộc xã Đạo Đức lại tổ chức Lễ dâng hương chùa Sùng Khánh và Lễ hội Lồng tồng để cầu cho mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, nhà nhà no ấm, mối tình đoàn kết giữa các dân tộc ngày càng thắt chặt.

Lễ hội Lồng tồng có hai phần là phần lễ và phần hội. Phần nghi lễ chủ yếu là cúng tế trời đất và thần linh ban cho mưa thuận gió hoà, con người khoẻ mạnh, cây cối tươi tốt, mùa màng bội thu.

Bà con dân tộc Tày ở các thôn bản trong toàn xã Đạo Đức đã cùng nhau chuẩn bị mỗi thôn một mâm cỗ cúng gồm xôi, gà, thịt lợn, bánh chưng, cặp bánh chưng Tày và các loại bánh dày, bánh khảo, cơm lam, xôi ngũ sắc...

Các mâm lễ được xếp thẳng hàng trước lễ đài. Chủ lễ là thầy mo người Tày của bản đứng trước mâm lễ khấn tạ ơn trời đất, thần linh đã phù hộ cho dân bản một năm mới an khang tốt lành. Sau đó, lần lượt cán bộ và nhân dân các dân tộc trong xã thắp hương cúng trời đất.

Đại đức Thích Thanh Phúc cho biết thêm, chùa Sùng Khánh ở xã Đạo Đức, huyện Vị Xuyên nhiều năm qua luôn được cấp ủy, chính quyền huyện Vị Xuyên và xã Đạo Đức, Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam tỉnh Hà Giang thực hiện tốt công tác bảo tồn và phát huy giá trị di tích lịch sử trên địa bàn và là một trong những điểm nhấn, hấp dẫn du khách trong hành trình du lịch văn hóa tâm linh khi đến Hà Giang./.